|
|
Maretak Viscum Album |
Er is geen plant die zo tot de verbeelding
heeft gesproken als de mistletoe. Vooral vroeger, toen men geen verklaring wist
voor allerlei vreemde verschijnselen, keek men met heilig ontzag naar de groene
geheimzinnige struik boven in de kale, winterse boom. Het is bekend dat in
Engeland de Keltische priesters, de zogenaamde druïden, rondom de maretak een
hele cultus hadden opgebouwd. De verering was des te groter als zo’n plant op een eik groeide (wat heel zelden voorkomt).
De eik werd als heilig beschouwd, maar als er dan ook nog een maretak op
groeide, moesten er wel heilige krachten in huizen. De struik heeft witte
bessen, die vooral door lijsterachtige gegeten worden.het sap van de bessen is
kleverig en blijft gemakkelijk aan de snavel van een vogel plakken, vandaar de
naam vogellijm. Dat plakkerig spul irriteert de vogel en hij probeert het kwijt
te raken door met zijn snavel langs een tak te schuren. Hierbij krijgen de
zaadjes de gelegenheid om zich aan die tak vast te hechten en dat is precies de
bedoeling, want zo zorgen de vogels nog altijd voor de verspreiding van de
maretak. Ooit heeft men geprobeerd de maretak te zaaien. Men stopte bessen in
de grond en wachtte af; maar er gebeurde natuurlijk niets. De maretak heeft nu
eenmaal zijn gastheer nodig.
Gezond
met maretak.
De maretak hielp vroeger tegen hartkwalen. Hopelijk wist de gebruiker dat de
bessen giftig waren, anders was hij dadelijk van zijn hartkwaal verlost.
Voorgoed! Gelukkig is er nu gedroogde maretak in de handel te verkrijgen. Zo
hoef je geen gebroken nek te riskeren, want daar is geen kruid tegen gewassen.
Trouwens de maretakken zijn beschermd. Als je er eentje uit een boom wilt
halen, riskeer je niet alleen je leven maar ook een fikse boete. Je kan ze ook
in capsulevorm kopen, maar verwittig je huisarts als je het 'marentakkenpad'
wilt kiezen.
Kussen
onder de maretak.
De Germaanse Noorderburen, die boven de Rijn leefden, hadden ook een hele resem
goden, met elk hun eigen goddelijk verhaal. Bij hen was de maretak verbonden
aan hun god Balder. Deze knappe en vriendelijke god was bij iedereen erg
geliefd. Alle stenen, struiken, andere natuurmaterialen, dieren en planten
zwoeren hem nooit een haarbreed kwaad te doen. De maretak was op dat moment
ofwel nog wat te jong om een eed te zweren ofwel hadden ze hem gewoon over het
hoofd gezien. In elk geval, de jaloerse Loki (god van het vuur), die Balders
populariteit benijdde, maakte hiervan gebruik.
Op het feest, ter ere van Balder, amuseerden de goden zich te pletter door
allerlei voorwerpen naar Balders hoofd te slingeren. Niets kwetste hem. Maar
Loki, die Balder een loer wilde draaien, maakte een speer, met op het uiteinde
een stukje maretak. Die maretak wist dus niets af van de eed die de anderen
gezworen hadden. Loki gaf de speer aan Balders blinde tweelingsbroer Höder. Die
mocht zich toch ook wel even amuseren, zei Loki. Höder gooide en gooide.
Uiteindelijk raakte de speer Balder. Hij viel dood neer. De goden, maar vooral
de godinnen huilden bittere tranen.
Om verder onheil te voorkomen, plaatsten de goden de maretak onder de
bescherming van de liefdesgodin. Iedereen die onder de maretak stond, moest op
staande voet de wapens laten vallen en vrede sluiten.
Dat 'vrede sluiten' evolueerde later tot heuse liefdesuitingen, en soms nog
ietsje meer. Een beetje te vrij geïnterpreteerd dus... Koningin Victoria vond
het welletjes en reduceerde deze liefdesuitbarstingen tot een kusje.
In Engeland en ook bij ons kusten ze vooral in de nieuwjaarsperiode onder de
maretak. De Engelse meisjes vonden er wel iets op, als over-enthousiaste jonge
kerels steeds maar opnieuw een kusje opeisten. De 'niet van gisteren' meisjes
plukten telkens als ze een kusje gaven een bes van de maretak. Geen besjes
meer... Sorry jongens, geen kussen meer. Misschien waren er ook wel meisjes die
vlug wat bessen in de takken plakten als de rest opgekust was. Een beetje
foetelen mocht toen ook al.
Hedendaagse
maretak.
In de 20ste eeuw krijgt de viscum album, zoals deze halfparasiet heet, wat meer
wetenschappelijke aandacht. De maretak kan 70 jaar oud worden. Tegenwoordig
onderzoeken ze de maretak om hem in de toekomst te kunnen gebruiken als
kankerbestrijdend middel.
Ga er niet zelf mee experimenteren. De witte bessen zijn giftig. Als je teveel
maretakbessen naar binnen krijgt, kan je diarree en braakneigingen krijgen.
Thee van maretak heeft een heilzame werking op de bloedsomloop, maar raadpleeg
daarvoor eerst je arts of apotheker.